Deze pagina van de BMC website geeft informatie over certificatie in het algemeen en de certificatieactiviteiten van BMC in het bijzonder. Deze informatie is bedoeld om de algemene principes van (product)certificatie te verduidelijken. 

Indien u na het lezen nog vragen en/of opmerkingen heeft, aarzel dan niet contact met ons op te nemen.

Indien u op zoek bent naar de BMC INFO-bladen, klik dan hier.

De volgende onderwerpen komen aan de orde:

-   wat is certificatie?
-   waarom certificatie?
-   wat certificeert BMC?
-   wat houdt productcertificatie in?
     . het KOMO certificatiemerk
     . de beoordelingsrichtlijn
     . harmonisatie
     . het verkrijgen van het BMC productcertificaat
       . het toelatingsonderzoek
       . afgifte van het certificaat
       . controles door BMC
-    wat houdt managementsysteemcertificatie in?

Laatste aanpassing: 14 november 2007

   CERTIFICATIE

Wat is certificatie?
Certificatie is een activiteit van een onafhankelijke deskundige instelling (de certificatie-instelling) die op basis van onderzoek een uitspraak doet over het voldoen van een product, proces of managementsysteem aan bepaalde eisen. De uitspraak wordt vastgelegd in een door de certificatie-instelling uitgegeven certificaat. 

Om aan te tonen dat de certificatie-instelling daadwerkelijk voldoet aan onder meer bovenstaande criteria (onafhankelijk en deskundig) moet ook de certificatie-instelling beoordeeld worden. Deze beoordeling wordt in Nederland uitgevoerd door de Raad voor Accreditatie (afgekort: RvA). Medewerkers van de RvA beoordelen of de certificatie-instelling voldoet aan de eisen vastgelegd in de normen NEN-EN 45011 en/of NEN-EN 45012, een en ander afhankelijk van de certificatieactiviteiten van de instelling

NEN-EN 45011 geeft eisen voor instellingen die producten en processen certificeren. NEN-EN 45012 (wordt in 2008 vervangen door NEN-EN 17021) is van toepassing voor certificatie-instellingen die kwaliteits- en/of milieuzorgmanagementssystemen certificeren. Als de taak van de Raad voor Accreditatie wordt vergeleken met die van een certificatie-instelling kan geconcludeerd worden dat de Raad eigenlijk ook een certificatie-instelling is, maar dan één die certificatie-instellingen beoordeeld in plaats van producten of managementsystemen.     

Waarom certificatie?
Het beschikbaar zijn van een certificaat leidt er toe dat afnemers van het gecertificeerde bedrijf of het gecertificeerde product geheel of gedeeltelijk afzien van een eigen beoordeling van het bedrijf of het product. Met name in die gevallen dat sprake is van één producent en meerdere afnemers kunnen op deze wijze veel dubbele beoordelingen en de daarmee samenhangende kosten worden  vermeden.     

Wat certificeert BMC?
De certificatie-instelling Stichting BMC (kortweg: BMC) is een door de RvA geaccrediteerde certificatie-instelling. De accreditatie betreft zowel managementsysteemcertificatie (NEN-EN-ISO 9001, 14001 en OHSAS 18001) als productcertificatie, beide in de bouwindustrie. BMC beschikt over deskundigheid op het gebied van beton, de grondstoffen daarvoor en aanverwante producten. Omdat de productcertificatie in de Nederlandse bouwindustrie voornamelijk gebaseerd is op eisen vastgelegd in beoordelingsrichtlijnen, geeft het

      overzicht van door BMC gehanteerde beoordelingsrichtlijnen 
en
      het overzicht van de activiteiten en het werkgebied van BMC 

een duidelijk beeld van de werkzaamheden van BMC. Deze overzichten zijn op de website van BMC beschikbaar. 

In de volgende tekstgedeelten wordt eerst ingegaan op productcertificatie en daarna op managementsysteemcertificatie.    

PRODUCTCERTIFICATIE  

Wat houdt productcertificatie in?
Door middel van productcertificatie wordt door een certificatie-instelling een verklaring gegeven over de eigenschappen van een product. Meestal houdt deze verklaring in dat het betreffende product bij aflevering voldoet aan de daaraan gestelde eisen. Op basis van deze verklaring kan een afnemer besluiten af te zien van controles en testen bij afname van het betreffende product. Met name bij aflevering van bulkproducten biedt dat veel besparingen.

In de Nederlandse bouw is productcertificatie reeds vele jaren een  gangbare en geaccepteerde wijze waarmee een aannemer aan zijn opdrachtgever aantoont dat de door hem gebruikte bouwproducten voldoen aan de eisen. In de meeste gevallen betreft het in dat geval eisen afkomstig uit Nederlandse normen. Soms gaat het ook om wettelijke eisen. Het opnemen van eisen uit het Bouwstoffenbesluit in een certificatieregeling is daar een goed voorbeeld van.

Productcertificatie is gebaseerd op de door de producent uitgevoerde onderzoeken. De certificatie-instelling beoordeelt daarbij of de door de producent verkregen resultaten betrouwbaar zijn en daadwerkelijk aantonen dat aan de gestelde eisen wordt voldaan. De certificatie-instelling beoordeelt of de producent de juiste metingen op de juiste wijze en met de voorgeschreven minimum frequentie uitvoert.

Bovendien worden door de certificatie-instelling ook op willekeurige tijdstippen monsters van het betreffende product getrokken en die zowel door de producent als door een onafhankelijk laboratorium worden onderzocht. Dit vergelijkend onderzoek dient met name om na te gaan of bij het uitvoeren van dezelfde meting door een ander ook hetzelfde resultaat wordt verkregen. Als de resultaten goed overeenkomen, wordt er van uit gegaan dat ook de overige door de producent gevonden waarden een juist beeld geven van de betreffende producteigenschappen.

Nadat het product, het productieproces met positief resultaat zijn beoordeeld, verkrijgt de producent voor dat product een productcertificaat en het recht tot het voeren van het certificatiemerk.       

Het KOMO certificatiemerk
Het productcertificaat geeft het recht tot het gebruik van het certificatiemerk dat de producent op het product dan wel op de begeleidende transportdocumenten aanbrengt. Daarmee geeft de producent aan dat het betreffende product onder certificaat wordt geleverd en aan de betreffende eisen voldoet. In de Nederlandse bouw wordt het KOMO merk als certificatiemerk gebruikt. Wegens haar historische band met de Betonvereniging, met name bij de certificatie in de betonmortelindustrie, voert BMC naast het KOMO merk ook het logo van de Betonvereniging als certificatiemerk.       

De beoordelingsrichtlijn
Welke metingen door een producent moeten worden uitgevoerd, de frequentie waarmee dat moet plaatsvinden, de toetsingscriteria en alle overige eisen (bijvoorbeeld aan het productieproces of het kwaliteitssysteem) waaraan een producent moet voldoen, zijn per product of productgroep vastgelegd in een zogenoemde beoordelingsrichtlijn, kortweg BRL genoemd. De door BMC gehanteerde beoordelingsrichtlijnen voor de productcertificatie zijn op de website van BMC weergegeven en de meeste daarvan kunnen worden "gedownload" als pdf bestand.

Beoordelingsrichtlijnen worden onder verantwoordelijkheid van een College van Deskundigen door een voorbereidingscommissie van een certificatie-instelling opgesteld. Het initiatief om te komen tot een beoordelingsrichtlijn is meestal afkomstig van de producenten. In de voorbereidingscommissie zijn steeds vertegenwoordigers van afnemers en/of aannemers of andere betrokken deskundigen aanwezig zodat een door alle betrokken marktpartijen gedragen beoordelingsrichtlijn ontstaat. Bovendien wordt een nieuwe of aangepast beoordelingsrichtlijn voordat die van kracht wordt verklaard ter kritiek gepubliceerd. Daarmee kunnen ook niet direct betrokkenen kennis nemen van het concept van de nieuwe beoordelingsrichtlijn en daarop commentaar indienen dat in de voorbereidingscommissie aan de orde wordt gesteld. De uiteindelijke vaststelling van de beoordelingsrichtlijn wordt gedaan door het College van Deskundigen.

Op enkele uitzonderingen na is productcertificatie een privaatrechtelijke aangelegenheid. Marktpartijen beslissen of certificatie zinvol is en zij zullen ook steeds vragen om aanpassing van de beoordelingsrichtlijnen aan de behoefte van die marktpartijen.      

Harmonisatie
Om er voor te zorgen dat de beoordelingsrichtlijnen die door de verschillende certificatie-instellingen worden opgesteld eenzelfde structuur hebben, zijn door de Harmonisatie Commissie voor de Bouw (de HCB) van de Stichting Bouwkwaliteit (SBK) criteria vastgelegd. De HCB toetst of beoordelingsrichtlijnen voldoen aan deze criteria. Bovendien wordt door de HCB nagegaan of er eventuele tegenstrijdigheden tussen of overlappingen van beoordelingsrichtlijnen voorkomen. Na aanvaarding door de HCB wordt een beoordelingsrichtlijn een nationale beoordelingsrichtlijn.

De Stichting Bouwkwaliteit heeft deze taak omdat zij tevens eigenaar is van het KOMO merk. Alleen certificatie-instellingen die aan de criteria van SBK voldoen verkrijgen het recht om het KOMO merk als certificatiemerk aan de certificaathouders ter beschikking te stellen.     

Hoe verkrijgt een producent een productcertificaat van BMC?

De certificatieprocedure is opgedeeld in twee stappen, te weten een toelatingsonderzoek en de continue controles door BMC na toekenning van het certificaat. Meestal gaat daaraan een informatiefase vooraf waarin aan de producent de noodzakelijke documenten en informatie (waaronder een offerte en een aanvraagformulier) wordt toegezonden.

Stap 1: het toelatingsonderzoek
Het toelatingsonderzoek, zoals beschreven in de desbetreffende beoordelingsrichtlijn, wordt gestart na ontvangst van het ingevulde en ondertekende aanvraagformulier en het wordt uitgevoerd om na te gaan of het bedrijf en de geleverde producten voldoen aan de eisen zoals vastgelegd in de beoordelingsrichtlijn. De aanvraag geldt altijd voor een bepaalde productielocatie en dient door de producent te worden ingediend.

Het toelatingsonderzoek omvat de onderdelen: 
-           de beoordeling van kwaliteitshandboek 
-           het bedrijfsbezoek 
-           de stageperiode 
-           verificatie-onderzoek  
en soms ook: 
-           attesteringsonderzoek in het kader van het Bouwstof­fen­besluit.

Na verlening van de goedkeuring het wordt voor het product, waarvoor een certificaat is aangevraagd en waar­voor het voldoen aan de eisen is aangetoond, een certificaat afgegeven.  

Beoordeling van het kwaliteitshandboek
Voorafgaande aan het bedrijfsbezoek wordt de aanvrager verzocht om toezending van zijn kwaliteitshandboek. Het wordt getoetst aan de eisen in de beoordelingsrichtlijn. Eventuele tekortkomingen worden aan het bedrijf gemeld. Afhankelijk van de aard van de tekortkomingen dienen die nog voor het bedrijfsbezoek te worden opgeheven.  

Het bedrijfsbezoek
De bedrijfsbezoek wordt uitgevoerd door een team van ten minste twee personen. Geconsta­teerde tekortkomingen en de conclusie van het team worden aan het einde van het bedrijfsbezoek aan het bedrijf meegedeeld. Van het bezoek wordt een rapport opgesteld, waarin de con­clusies van het team worden vermeld. De aanvrager ontvangt dit rapport zo snel mogelijk na het bedrijfsbezoek.  

Voorafgaande aan het bedrijfsbezoek kan door het bedrijf een zogenoemde voorinspec­tie worden aangevraagd, met name om na te gaan of er grote problemen bij de bedrijfsbeoordeling te verwachten zijn. Bij deze voorinspectie worden zowel het productieproces als de kwali­teitscon­trole betrokken.  

Stageperiode
Gedurende de stageperiode, waarvan de duur in de beoordelingsrichtlijn is vastgelegd, dient het bedrijf de kwaliteitscontrole conform de eisen uit te voeren. Op basis van de gedurende deze stageperiode verkregen resultaten dient het bedrijf aan te tonen dat het geleverde product aan de eisen voldoet.  

Verificatie-onderzoek
Het verificatie-onderzoek dient om een vergelijking te kunnen maken tussen de door de producent gerapporteerde meetwaarden en de meetwaarden gevonden in een onafhankelijk laboratorium. Daartoe worden tijdens de stageperiode door BMC monsters genomen die zowel door het bedrijf als het onafhankelijk laboratorium worden beoordeeld. De kosten voor het onderzoek in het onafhankelijk laboratorium worden apart bij het bedrijf door het laboratorium in rekening gebracht.     

Afgifte van het certificaat
Het certificaat wordt afgegeven nadat is gebleken dat aan alle eisen, zowel wat betreft het product als het productieproces wordt voldaan. Voorafgaande aan de afgifte van het certificaat sluit BMC met de certificaathouder een certificatieovereenkomst af waarin rechten en verplichtingen van BMC en certificaathouder zijn vastgelegd.  

De door BMC afgegeven KOMO productcertificaten hebben altijd een geldigheid tot 31 januari van het volgende jaar. In november/december van elk jaar wordt nagegaan of de gegevens van de producent en het product op het certificaat nog juist zijn. Na eventuele correctie ontvangt de certificaathouder dan in januari van elk jaar een nieuw certificaat. Deze werkwijze heeft tot gevolg dat de informatie op de certificaten zo goed mogelijk up-to-date blijft en op de markt geen "oude" certificaten in omloop blijven.  

Stap 2: continue controles door BMC
Na toekenning van een certificaat brengt BMC onaangekondigde controlebezoeken bij het productiebedrijf, als regel 5 of 6 per jaar. Deze frequentie is in de beoordelingsrichtlijn vastgelegd.  

Indien het kwaliteitssysteem van de producent is gecertificeerd op basis van ISO 9000 kan het aantal controlebezoeken in het kader van de productcertificatie worden gereduceerd tot 4 per jaar. Voorwaarde is dat BMC inzage krijgt in uitgebreide rapporten van de in het kader van kwaliteitssysteemcertificatie afgelegde audits. Deze rapporten dienen zowel inzicht te geven in de gecontroleerde onderwerpen als in eventuele geconstateerde afwijkingen.  

Tijdens de controlebezoeken wordt steekproefsgewijze nagegaan of nog steeds aan de eisen wordt voldaan. Vaak wordt ook op basis van een verplichte (kwartaal)rapportage van meetresultaten aan BMC nagegaan of de geleverde producten voldoen aan de eisen.  

Jaarlijkse verificatie-onderzoeken in een onafhankelijk laboratorium
Tijdens een of enkele de controlebezoeken in een jaar worden monsters genomen die zowel door het bedrijf als het onafhankelijk laboratorium worden beoordeeld. Een en ander ter controle van het niveau van de resultaten van de productiecontrole.      

MANAGEMENTSYSTEEMCERTIFICATIE

Over dit onderwerp verschijnt (binnenkort) op deze plaats meer informatie. Mocht u nu al willen weten hoe BMC daarmee omgaat, neem dan even contact met ons op.